مرهم ساخته به كار برند . ديگر از مجربات حكيم على زاج سفيد دوازده جز زاج زرد بيست و چهار جزو شوره چهل و چهار جزو باريك سائيده خشك در قرع و انبيق شيشه انداخته تقطير كنند و در شيشه نگاه دارند و موضع برص را به سرگين گاو خشك ماليده تيزاب طلا كنند و در نسخه ديگر مسحقونيا و زاج سياه عوض هر دو زاج مذكور نوشته و وزن هر سه برابر و با پر مرغ بمالند . حب ابن الحرث كه در اين مرض بجاى حب ايارج به عمل مىآيد و براى تپهاى بلغمى و دردهاى بلغمى درياح و بهق سياه و سفيد نيز مفيد بود پوست هليلهء زرد هليلهء سياه صبر انزروت سكبينج مقل شحم حنظل هر يك پنج جزو خردل سعتر فارسى شونيز زيره كرمانى نمك طبرزد علك رومى هر يك يك جزو مقل و سكبينج را در آب گندنا كنند و در طاس روئين كرده زير آفتاب گذارند تا حل شود و باقى ادويه را كوفته بيخته بياميزند و حب مقدار فلفل سياه بندند خوراك يك مثقال بعد از نضج تام استعمال نمايند . سفوف كه جهت مبروص بعد از تنقيهء تام به عمل آرند و عظيم النفع است جندبيدستر دو نيم ماشه عاقرقرحا يك درم تخم شقايق النعمان ده درم اطريلال چهار درم كوفته بيخته هفت حصه كنند و هر روز يك حصه به آب گرم بخورند و بعد يك دو ساعت در آفتاب نشينند و غذا نان بىنمك خورند تا بيست و يك روز . صبغ كه برص را رنگين كند توتياى سبز ربع حصه شيطرج يك حصه كوفته به آب سائيده طلا كنند . ضماد كه صاحب تحفه از جمله اسرار شمرده . و مىگويد كه در دفع برص و بهق تخلف نمىكند و در رويانيدن موى داء الثعلب و داء الحيه سريع الاثر است بگيرند سليمانى يعنى داراشكنه يك جزو صندل سفيد سوده پنج جزو به آب سرشته طلا كنند و بعد نيم ساعت بشويند و صندلين به جهت رفع سوزش آن طلا نمايند و بر اعضاى رئيسه استعمال اين جائز نيست . و اگر داغ برص متعدد باشد يك بارگى بر همه ضماد نبايد كرد بلكه بر يكى بعد ديگرى و بعد از آن كه آبله كند به مرهم علاج كنند . ايضاً كه برص را كمال مرتبه نفع مىكند گوگرد سوخته چهار درم فرفيون سوخته سه درم بلادر سوخته دو درم خربق سياه شيطرج هندى شقائق النعمان هر يك يك درم كوفته بيخته با سركه طلا كنند . طلا كه براى برص بسيار نافع است شيطرج هندى تخم ترب فوه الصبغ تخم سداب تخم جرجير كندش انزروت بورهء ارمنى پوست بيخ كبر زرنيخ زرد و سرخ مويزج شب يمانى خردل سفيد سُرخ فلفل سياه زراوند طويل مس سوخته توبال نحاس خربق سياه نمك اندرانى كوفته بيخته بسركهء خمر آميخته بمالند و مكرر به عمل آرند . مرهم كه جهت برص مجرب است و بهق را فوراً زائل كند مس سوخته زرنيخ زرد شيطرج آهك زراوند مساوى باريك ساخته در بول صبيان يا سركه آميخته بيست روز در آفتاب گذارند و هر روز حركت دهند و در وقت استعمال موضع را به بول صبيان يا سركهء انگورى شسته دوا بمالند . معجون اطريلال نافع برص اطريلال يك درم عاقرقرحا تربد سفيد زنجبيل هر يك يك دانگ با عسل مصفى سه چند ادويه سرشته بعد از تنقيه به مسهلات بخورند و در آفتاب نشينند و موضع برص را مقابل آفتاب مكشوف دارند تا عرق كند در روز اول نهايت تا روز سوم بر موضع برص آبله گردد و بعد خروج زرداب برص به الكل دفع شود . نوع ديگر پوست هليلهء كابلى هليلهء سياه بسفائج هر يك پنج درم زنجبيل كندر دارفلفل دارچينى تخم شقائق النعمان هر يك دو درم اطريلال سه درم شهد سفيد سه چند ادويه به دستور مقرر معجون سازند . و حكيم علوى خان مىنويسند كه آنچه كمترين بدل اطريلال در برص ضماداً و شراباً يافته دواى هنديست كه آن را بابچى گويند با گل مغره . ذكر ادويهء هنديه مفيد برص : اجمود تازه روز اول چهار ماشه بخورند بعد از آن يك يك ماشه پاو بالا هر روز افزايند تا بهشت ماشه رسد به آب خالص هر روز ناشتا خورده باشند در دو ماه اگر نفع ظاهر نشود به ماه سوم باى به رنگ سه ماشه پاو بالا داخل كرده خورند پرهيز از ترشى و بادى غذا نان نخود بىنمك . و اگر نصف وزن اجمود گيرد گرفته كوفته بيخته دو سه ماشه بخورند و غذا نان بىنمك و بىروغن خورند نيز مفيد بود . حب هندى به جهت برص مجرب صاحب بقائى بابچى مدبر و مقشر پوست بيخ كئومرى كه عبارت از انجير دشتى است پوست بيخ نيم پوست شاخ نيم برگ نيم هر يك پاو آثار همه را كوفته بيخته نگاه دارند و بگيرند چوب كهير و ريزه ريزه كرده در هشت وزن آن آب بجوشانند هرگاه نيم وزن چوب آب بماند صاف كرده ادويه را به آن خمير كرده حبها بندند و هر روز يك مانك تا دو مانك خورده باشند و غذا نان بىنمك و بعد چندى خشكهء برنج ساهى با روغن گاو بخورند و طريق تدبير بابچى اين است كه بابچى را در بول مادهء گاو سرخ رنگ نازائيده تر كنند . و هرگاه بول خشك شود ديگر اندازند بعد بيست و يك روز برآورده پوست او را دور كنند و در سايه خشك نمايند . نوع ديگر كه در برص معمول است بابچى نيم آثار گيرو پاو آثار گندهك آمله سار نيم پاو اول گيرو تا شش پاس به آب شبينه بسايند بعده بابچى كوفته انداخته يك پاس ديگر كهرل كنند بعد از آن گندهك انداخته تا چهار پاس كهرل نمايند پس حب بندند و يك شبانه روز در آفتاب و شبنم داشته بردارند وقت حاجت به آب سائيده ضماد كرده باشند و در بياض اوستاد مغفور وزن هر سه مساوى است و نوشته كه به آب ادرك خمير كرده به قدر فندق حبها سازند و يك حب شب در آب انداخته صبح آب صاف را بنوشند و حب ضماد نمايند و در آفتاب نشينند تا خوب عرق آيد بفضل الهى بر طرف شود از حموضات و لبنيات پرهيزند و در نسخه ديگر وزن بابچى و گندهك يك يك جزو و گيرو شش جز دست و نوشته كه به آب ادرك حب بسته به همين آب سوده طلا نمايند . دوايى كه جهت برص مجرب است اسبند دو درم سهاگهء تيليه چهار درم زعفران آمله هر يك يك درم بايد كه آمله و اسبند